IP koruma sınıfı ne anlatır, panoda hangisi gerekir?
IP kodundaki iki rakam iki ayrı korumayı söyler: ilki katı cisim ve toza, ikincisi suya karşı. Panoda gereken sınıfı gövdenin duracağı ortam belirler; kapalı bir elektrik odasıyla tozlu bir imalathane ya da açık saha aynı gövdeyi istemez.
- Konu
- Seçim ve ölçü
- Kapsam
- Alçak gerilim pano gövdesinin koruma sınıfı
- Dayanak
- TS EN 60529 (IP kodu)
- Okuma süresi
- ~6 dakika
- Güncelleme
- 1 Ağustos 2026

Bu yazı alçak gerilim pano imalatında genel geçer uygulamayı anlatır ve bilgilendirme amaçlıdır. Projenizin şartnamesi farklı bir seçim gerektirebilir; kesin karar tek hat şemanız, yük listeniz ve yetkili mühendisin değerlendirmesiyle verilir.
Sınıfı ortam söyler, katalog değil.
Pano teklifinde koruma sınıfı çoğu zaman en son konuşulan başlık oluyor; oysa gövdenin fiyatını, ölçüsünü ve havalandırma çözümünü doğrudan o belirliyor. Ortamı baştan konuşmak, imalat başladıktan sonra gövde değiştirmekten hem hızlı hem ucuz.
Şartnamenizde bir sınıf yazıyorsa ona uyarız. Yazmıyorsa panonun duracağı yeri sorar, gerekirse yerinde bakarız: toz var mı, yıkanıyor mu, güneş görüyor mu, içine sürücü girecek mi. Sınıf bu cevapların içinden çıkar ve teklifte gerekçesiyle birlikte yazılır.
Sık sorulan üç soru.
IP54 ile IP65 arasındaki fark nedir?
İkisi de birinci rakamda toz korumasını, ikinci rakamda su korumasını anlatır ama seviyeleri farklıdır. IP54'te toz çalışmayı bozacak miktarda giremez ve gövde her yönden gelen su sıçramasına karşı korunur. IP65'te toz gövdeye hiç girmez ve gövde her yönden gelen su jetine, yani hortumla yıkamaya karşı korunur.
Pratik ayrım şudur: tozlu ama yıkanmayan bir üretim holünde IP54 çoğu zaman yeterlidir. Zeminin ve makinelerin hortumla yıkandığı bir alanda IP65 istenir, çünkü orada su sıçramaz, püskürtülür.
Panoya havalandırma deliği açılırsa koruma sınıfı düşer mi?
Gövdeye çıplak delik ya da panjur açmak koruma sınıfını düşürür. Havalandırma gerekiyorsa panjur ve fanın kendi beyan edilmiş koruma sınıfıyla seçilmesi gerekir; panonun sınıfı bu elemanların en düşüğü kadardır.
Yüksek sınıf ile yüksek ısı yükü aynı panoda birleşiyorsa gövdeyi delmeyen çözümler konuşulur: kapalı devre ısı değiştirici ya da pano kliması. Karar cihazların ürettiği ısıya ve ortam sıcaklığına göre verilir.
Şartnamemde koruma sınıfı yazmıyor, ne yapmalıyım?
Sınıfı tahmin etmek yerine ortamı tarif etmek daha doğru sonuç verir. Panonun duracağı yeri, iç mi dış mı olduğunu, tozu, yıkama alışkanlığını ve panoya girecek cihazları anlatın; sınıf bu bilgilerden çıkar.
Emin olamadığınız durumda keşif isteyin. Yerinde bakıldığında hem sınıf hem de gövde ölçüsü aynı ziyarette netleşir, teklif tek seferde doğru kurulur.

Panonuz nerede duracak, birlikte bakalım.
Koruma sınıfı ortamdan çıkar. Tesisinizi anlatın ya da yerinde görelim; gövde, sınıf ve havalandırma çözümü tek teklifte önünüze gelsin.
IP koruma sınıfı: birinci rakam katı cisim ve toz, ikinci rakam su. Sınıfı panonun duracağı ortam belirler.